كرده است و آن را به كتاب « الحكم و الامثال » ابو احمد حسن بن عبد اللّه عسكرى ( متوفى 482 ه 992 م ) ارجاع داده است . 30 - كلام چهل و پنجم : هنگام عزيمت به سوى شام . « اللهم انى أعوذ بك من وعثاء السفر ، و كآبة المنقلب و سوء المنظر فى الاهل و المال ( و الولد ) اللهم انت الصاحب فى السفر ، و انت الخليفة فى الاهل و لا يجعهما غيرك ، لان المستخلف لا يكون مستصحبا و المستصحب لا يكون مستخلفا » ( 1 ) ( ج 1 ، ص 92 ) . شريف رضى گويد : آغاز اين دعا تا : « فى الاهل » از رسول اللّه روايت شده است و آن را ابو عبيد در ( غريب الحديث ، ورق 38 ب ) ضمن احاديث مرفوعه ( 2 ) روايت كرده است ، همچنان كه ابن مزاحم كوفى تمام آن را در ( كتاب صفين ، ورق 71 و 288 ) نقل كرده است و به قول شريف رضى : و لا يجمعهما غيرك تا آخر از مولا امير المؤمنين است . 31 - خطبهء چهل و هفتم : هنگامى كه بر آن شد تا به شام رود . « الحمد للهّ كلما وقب ليل و غسق ، و الحمد للهّ كلما لاح نجم و خفق » ( 3 ) إلخ ( ج 1 ، ص 93 ) . ابن مزاحم كوفى ، در ( كتاب صفين ، ص 70 و 72 ) و همچنين اكثر سيره نويسان آن را نقل كرده‌اند . ( ابن ابى الحديد ، ج 1 ، ص 159 ) . 32 - خطبهء چهل و نهم : [ كه در آن از فتنه‌هاى ويرانگر سخن رفته است ] . « انما بدء وقوع الفتن اهواء تتبع ، و احكام تبتدع ، يخالف فيها كتاب اللّه ، و بتولى عليها

--> ( 1 ) دعايى بوده است چون مولا پا در ركاب نهاد با آن از خدا يارى خواست . بار الها ، از دشوارى سفر و از اندوه بازگشت از سفر و از منظرهء بد خاندان و مال و فرزند به تو پناه مى - برم . بار الها ، در سفر تو همراهى و در خاندان تو جانشينى و جز تو هيچ كس اين دو را جمع نتواند كرد ، چه آن كه در خانواده جانشين كسى است ، در سفر همراه او نيست و آنكه در سفر همراه او است در خانواده جانشين او نيست . ( 2 ) حديث مرفوع : حديثى است كه يكى از صحابه از قول پيامبر ( ص ) خبر دهد . ( تعريفات جرجانى ) . ( 3 ) حمد خدا را ما دام كه شب فراز مى آيد و روى به تاريكى مى گذارد و حمد خداى را تا ستاره پديد مى آيد و ناپديد مى گردد .